Hội nghị tổng kết hoạt động của Ban chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT tỉnh năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026

Không chỉ dừng lại ở việc quán triệt văn bản, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã biến các mục tiêu an sinh thành những con số thực tế đầy ấn tượng: đưa tỷ lệ lao động tham gia BHXH đạt 47,04% và đặc biệt là sự tăng trưởng vượt bậc của nhóm lao động phi chính thức – khu vực vốn được coi là "khó chạm đến" tại các địa phương miền núi với đời sống xã hội còn nhiều hạn chế. Tính đến hết quý I/2026, toàn tỉnh ghi nhận sự hiện diện của hơn 6.000 doanh nghiệp, đi kèm với đó là hệ thống an sinh được số hóa 100% trên môi trường trực tuyến. Đáng chú ý, nhờ những quyết sách trợ lực đặc thù từ ngân sách địa phương theo Nghị quyết số 41/2025/NQ-HĐND, tỷ lệ nông dân và lao động tự do tham gia BHXH tự nguyện trên địa bàn tỉnh đã vượt mục tiêu đề ra với 6,79%, đây cũng là một minh chứng cho thấy niềm tin vững chắc của người dân vào lưới an sinh bền vững.

Những con số vượt kỳ vọng

Theo báo cáo sơ kết của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lạng Sơn, tính đến quý I/2026, toàn tỉnh hiện có tổng số người tham gia BHXH khoảng 159.000 người, trong đó số do BHXH tỉnh quản lý: 75.567 người, lao động đi tỉnh ngoài làm việc và lực lượng vũ trang khoảng hơn 79.500 người; lực lượng lao động trong độ tuổi 338.209 người.  Số người tham gia BHTN khoảng 120.400 người, trong đó số do BHXH tỉnh quản lý: 49.245 người, lao động đi tỉnh ngoài làm việc và lực lượng vũ trang khoảng 64.300 người. Số người sau độ tuổi nghỉ hưu được hưởng lương hưu, BHXH hàng tháng và trợ cấp hưu trí xã hội: 45.500 người, số người sau độ tuổi nghỉ hưu khoảng 101.000 người. Toàn tỉnh đã đạt được những chỉ số khả quan trong diện bao phủ bảo hiểm, như: Tỷ lệ lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia BHXH: 47,04%; Điểm sáng tính đến hiện tại là khu vực phi chính thức: Tỷ lệ nông dân và lao động tự do tham gia BHXH chiếm 9,29%, vượt mục tiêu đề ra tới 6,79%. Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN): Đạt tỷ lệ 35,6%, vượt 0,6% so với kế hoạch.

Tại kỳ họp thứ 44, Hội đồng Nhân dân tỉnh Lạng Sơn đã chính thức thông qua Nghị Quyết Quy định mức hỗ trợ tiền đóng BHXH cho người tham gia BHXH tự nguyện trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2025 – 2030

Chính sách đặc thù- Ngân sách tỉnh đồng hành cùng người dân

Một trong những nguyên nhân then chốt giúp Lạng Sơn trong việc phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện chính là các chính sách hỗ trợ tài chính trực tiếp từ ngân sách địa phương. Cụ thể, theo Nghị quyết số 41/2025/NQ-HĐND, tỉnh Lạng Sơn đã quyết định hỗ trợ thêm mức đóng cho các nhóm đối tượng yếu thế ngoài mức hỗ trợ của Trung ương: Hộ nghèo: Hỗ trợ thêm 20%; Hộ cận nghèo: Hỗ trợ thêm 15%; Người hoạt động tại thôn, tổ dân phố: Hỗ trợ thêm 20%; và Hộ làm nông - lâm - ngư nghiệp có mức sống trung bình: Hỗ trợ thêm 10%. Chính sách này không chỉ giảm bớt gánh nặng tài chính mà còn là minh chứng cho sự quan tâm sâu sát của Đảng bộ và chính quyền tỉnh đối với đời sống Nhân dân vùng sâu, vùng xa. Đây đồng thời cũng là sự đồng hành thiết thực, củng cố thêm niềm tin của Nhân dân vào hệ thống an sinh xã hội, giúp người dân vùng cao yên tâm khi tham gia lưới an sinh dài hạn.

Chuyển đổi số: Lấy người dân làm trung tâm phục vụ

Bên cạnh các chính sách đặc thù về hỗ trợ, nhằm củng cố niềm tin và nâng cao sự hài lòng của người dân, Lạng Sơn đã đẩy mạnh cải cách hành chính và ứng dụng công nghệ thông tin, hướng đến thực hiện chuyển đổi số toàn diện trong lĩnh vực thực hiện chính sách BHXH. Hiện nay, 100% thủ tục hành chính của hệ thống BHXH tại tỉnh đã được cung cấp dưới hình thức dịch vụ công trực tuyến cấp độ 3, 4 trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Việc triển khai ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh điện tử và cập nhật CCCD cho người tham gia đã giúp quy trình giải quyết chế độ trở nên công khai, minh bạch và nhanh chóng hơn. Tinh thần phục vụ của đội ngũ cán bộ cũng được nâng cao, góp phần tăng mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp, tạo dựng niềm tin vững chắc cho người tham gia.

Song song với công tác cải cách, hiện đại hóa quản lý, tỉnh đã có nhiều bứt phá trong mở rộng diện bao phủ BHXH nhất là khu vực phi chính thức. Nhờ môi trường kinh doanh được cải thiện, số lượng doanh nghiệp trên địa bàn đã tăng mạnh: Nếu năm 2018 từ chỉ có hơn 2.300 đơn vị doanh nghiệp, thì đến nay đã tăng lên khoảng 6.000 đơn vị vào quý I/2026. Đặc biệt, với chính sách hỗ trợ tiền đóng BHXH tự nguyện giai đoạn 2025 - 2030, tỷ lệ nông dân và lao động tự do tham gia hệ thống đã đạt 9,29%, vượt mục tiêu đề ra của Nghị quyết 28 tới 6,79%, góp phần ổn định an sinh xã hội bền vững tại địa phương.

Cùng với đó, hệ thống Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT trong toàn tỉnh đã được kiện toàn từ cấp tỉnh đến cấp xã, do Chủ tịch UBND các cấp trực tiếp làm Trưởng ban đã đảm bảo sự lãnh đạo thống nhất và xuyên suốt.

Viên chức BHXH tuyên truyền chính sách BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình cho người dân

Nâng cao hiệu lực quản lý, tháo gỡ rào cản, lan tỏa sự đồng thuận

Những kết quả đạt được trong thời gian qua đã cho thấy, công tác thông tin, tuyên truyền về cải cách chính sách BHXH tại Lạng Sơn đã tạo ra chuyển biến rõ rệt về nhận thức trong toàn xã hội. Thông qua việc kiện toàn Ban Chỉ đạo các cấp và huy động đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên, các nội dung của Nghị quyết 28-NQ/TW đã được phổ biến sâu rộng với nhiều hình thức linh hoạt, phù hợp với từng địa bàn. Sự vào cuộc đồng bộ này không chỉ khẳng định ý nghĩa nhân văn của hệ thống an sinh mà còn giúp người dân, đảng viên hiểu rõ quyền lợi và trách nhiệm, từ đó tạo sự đồng thuận cao và nâng cao mức độ hài lòng đối với dịch vụ BHXH, BHTN.

Bên cạnh đó, hiệu lực quản lý nhà nước về BHXH cũng ngày càng được củng cố nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa các Sở, Ngành trong việc chia sẻ dữ liệu người tham gia. Công tác thanh tra, kiểm tra chuyên ngành và liên ngành được tổ chức định kỳ, đúng kế hoạch, giúp phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi trốn đóng, đóng không đầy đủ hoặc trục lợi bảo hiểm. Những nỗ lực này đã góp phần bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động, đồng thời thúc đẩy số người tham gia BHXH tự nguyện tăng trưởng ổn định, vượt chỉ tiêu đề ra.

Mặc dù đạt nhiều kết quả tích cực, lộ trình cải cách vẫn gặp không ít những thách thức, khó khăn do đặc thù tỉnh miền núi, biên giới với hạ tầng thông tin và điều kiện kinh tế còn nhiều khó khăn, hạn chế. Thu nhập của người dân nông thôn chưa ổn định, cùng với việc chưa có hệ thống kết nối dữ liệu liên thông hoàn chỉnh giữa các sở, ngành đã gây áp lực lên công tác quản lý thu và phát triển đối tượng mới. Để tháo gỡ được các "nút thắt" này, tỉnh Lạng Sơn hiện đang tập trung vào phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội trong việc vận động hội viên, quần chúng nhân dân, quyết tâm mở rộng diện bao phủ an sinh tại cả khu vực doanh nghiệp tư nhân và lao động phi chính thức.

Bà Nông Thị Phương Thảo, Giám đốc BHXH tỉnh tặng thẻ BHYT cho người dân có hoàn cảnh khó khăn 

Nhận diện rào cản, nỗ lực hiện thực hóa mục tiêu an sinh toàn dân

Mặc dù có nhiều điểm sáng, song báo cáo cũng thẳng thắn chỉ ra những khó khăn đặc thù của một tỉnh biên giới. Thu nhập của người dân nông thôn còn thấp, không ổn định. Bên cạnh đó, tình trạng doanh nghiệp trốn đóng hoặc đóng không đầy đủ BHXH cho người lao động vẫn còn diễn ra. Tỷ lệ người sau độ tuổi nghỉ hưu được hưởng lương hưu mới đạt 45%, vẫn còn thiếu 10% so với mục tiêu đề ra.

Đứng trước những cơ hội và nhiều thách thức đan xen trong bối cảnh già hóa dân số nhanh, chuyển đổi số mạnh mẽ và Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 bắt đầu có hiệu lực. Hệ thống cơ chế, chính sách ngày càng hoàn thiện cùng môi trường đầu tư cải thiện và các dự án trọng điểm được triển khai sẽ là "đòn bẩy" quan trọng để mở rộng quy mô sản xuất, tạo việc làm và phát triển người tham gia BHXH. Tuy nhiên, với đặc thù quy mô nền kinh tế nhỏ, nguồn lực hạn hẹp, cùng những rào cản về thu nhập và trình độ nhân lực tại khu vực miền núi, biên giới, đòi hỏi sự lãnh đạo, chỉ đạo tập trung mở rộng độ bao phủ, hiện đại hóa quản lý để đảm bảo an sinh xã hội bền vững và linh hoạt trước các thách thức mới.

Để đưa chính sách BHXH thực sự trở thành trụ cột an sinh xã hội bền vững, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lạng Sơn đề ra nhiều nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới. Trong đó, tỉnh xác định tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 28-NQ/TW và các chính sách an sinh xã hội nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền và Nhân dân về vai trò của BHXH, BHTN. Trọng tâm chỉ đạo bao gồm việc đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số để nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp, đồng thời quyết tâm bứt phá diện bao phủ BHXH, đặc biệt là ở khu vực phi chính thức để hoàn thành vượt mức các chỉ tiêu giao. Song song đó, công tác kiểm tra, giám sát sẽ được tăng cường thường xuyên nhằm kịp thời phát hiện, chấn chỉnh các sai phạm, đảm bảo tính nghiêm minh và bền vững của hệ thống an sinh xã hội trên địa bàn.

Lạng Sơn cũng kiến nghị các cơ quan Trung ương quan tâm bố trí kinh phí cho hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin và sớm ban hành hướng dẫn xử lý các trường hợp mượn hồ sơ tư pháp để giao kết hợp đồng lao động nhằm bảo vệ quyền lợi cho người lao động.

Với sự vào cuộc quyết liệt và các chính sách nhân văn, Lạng Sơn đã, đang và sẽ tiếp tục nỗ lực tích cực hiện thực hóa mục tiêu: Mọi người lao động đều có "điểm tựa" khi về già, góp phần ổn định chính trị và phát triển kinh tế - xã hội nơi biên cương Tổ quốc.